Görünmeyen Tehlike Radyasyon

Radyasyonun yeryüzünde hayatın başladığı ilk andan bu yana var olduğu görüşü geçerliliğini korumaktadır. Ancak insanlığın radyasyonun tanı tedavi ya da güç kaynağı olarak kullanılması için uzun yol katettiğide güçlü parametreler arasındadır.
X-Ray olarak  1895’te Alman fizikçi Wilhem Canrod Röentgen tarafından fotoğraf filminde renk değiştirmesine neden olan “yeni bir ışın çeşidi” olarak tanımlanmıştır. 1898 de Curie’ler ilk radyoaktif madde olan radyumu bulmuş ve aynı yıl Bequerel radyoaktivite kavramını geliştirmiştir. 1910’lu yıllarda radyasyon fiziği açığa kavuşana dek radyasyon; cerrahlar, dermatologlar ve jinekologlar tarafından kullanılmaktaydı. Yapılan çalışmalarda radyasyonun kanser tedavisi için mucizevi bir yöntem olmasından bahsedilmektedir. Ancak uygulamalarda bazı eksikler olduğundan verilen tolerans dozunun bilinmemesi radyasyon dozunun hesaplanamaması çeşitli reaksiyonların ortaya çıkmasına engel olamadı. Radyasyon fiziği, radyobiyoloji, klinik de tedavi planlaması ve bilgisayarların kullanıma girmesiyle radyoterapide hızlı bir ilerleme sağlandı. Günümüzde ise bakıldığında son 25 yılda kanser tedavisinde radyoterapi uygulamalarında doz hesaplamalarının gelişmesinde önemli bir yol katedilmektedir. Radyoterapi teknikleri tedavinin uygulanması açısından en önemli rollerden birini üstlenmektedir. Radyoterapinin asıl amacı yan etkileri en aza indirerek kanseri lokal olarak tedavi etmektir. Bunu yaparken radyasyon dozunu hedefe doğru vermek ve normal dokuların radyasyondan en az seviyede hasar görmesini sağlamak gerekmektedir. Radyoterapide doz dağılımı çoğunlukla dokuda üretilen ikinci elektronların erişim mesafesine ve yönüne bağlıdır. Işınlanacak ortam içinde bulunan herhangi farklı bir malzeme ortam homojenitesini bozarak ikinci elektronların erişme mesafesini etkileyeceğinden doz dağılımlarında değişikliklere sebep oldukları bilinmektedir. Bugün radyasyon denildiğinde çoğu insanın aklına yalnızca riskler gelse de, işin arka planında güçlü bir bilimsel denge yatmaktadır. Radyasyon fiziği, bu görünmez gücün nasıl kontrol altına alındığını, ne zaman faydalı ne zaman zararlı olduğunu anlamamızı sağlar. Doğru hesaplandığında ve doğru uygulandığında radyasyon, hastalıklı hücreleri hedef alırken sağlıklı dokuları büyük ölçüde koruyabilir. İşte bu nedenle radyasyon fiziği, modern tıbbın perde arkasındaki sessiz gücü olarak, insan hayatına dokunan en önemli bilim alanlarından biri olmayı sürdürmektedir.