Arap adetlerine, geleneklerine göre; ‘Künye' ismi ile anılmak, bir şeref ve bir onur sayıldığı için, asıl adından daha ziyade ‘künye' isimler kullanılıyordu. İlk doğan çocuğuna göre, .... falanın babası anlamında ‘Ebû' kelimesi eklenirdi. Ebu Talib, Ebû Bekir gibi. Anneler de ise .... falanın Annesi anlamında ‘Ümmü' kelimesi eklenirdi. Ümmü Gülsüm, Ümmü Enes, Zeynep gibi, vs.
Bu nedenle ...
Örnek insan Rasulullah (s.a.v) "Künye İsim” de verirdi.
Peki, ‘Künye isim' ne demek?
Önce kulağımızın alışkın olduğu şu sahabe veya arap isimlerine, lakaplarını hatırlayalım. Ebu Hureyre, Ebu Talip, Ebu Bekir vs, vs. Okuduk veya duyduk değil mi?
Kaynaklara göre ‘künye' ne demek.
Künye; Arap toplumunda, kişiler için kullanılan, ve genelde ‘Ebu' kelimesiyle yapılan tanıtıcı bir ibare. (T.D.V,. Ansiklelobedisi,.cilt 26,.s,.558.)
Arap geleneğinde, mevki ve fazilet bakımından üstün olan kimselere künyeleri ile ifade etmek adettendir, gelenektir. .
Genelde kişinin, daha çok ilk çocuğuna atfen anılmasını, ve künyelenmesini, izafetle (ilişkilendirme, yakıştırmama, bağlantı kurma gibi ) anılmasını ifade eder.
Özellikle emirler, bunun aksine davranılmasını ve kendilerinin adları ile hitap edilmesini hakaret kabul ederler.
Değişik kaynaklardan ve bu tariften anlaşılıyor ki, künye onurlandırma, üstü kapalı ve dolaylı şekilde anlatma, faziletlendirme, ödüllendirme, makam mevki gibi sıfatlandırma anlamlarına gelmekte.
Birkaç örnek verirsek...
Ebu'l Kasım: Rasulullah Hz. Muhammed (s.a.v) min Künyesi. Kaynak, 1-(T.D.V. Ansiklelobedisi cilt 10. S. .332)
Ebu Bekir. (Abdullah ibni Kuhafa) . Rasulullah’ın en yakın arkadaşı, Diğer bir künyesi ise; Ebu Bekir es-Siddîk: Abdullah b. Ebu Kuhafa. Kaynak, : (T.D.V. Ansiklelobedisi cilt 10.s.101)
İlk Müslümanlardan ve ilk halifedir.
Ebu Turab: Hz. Ali'nin künyesi. Diğer bir künyesi, Ebu’l Hasan. ( T.D.V Ansk. Cilt, 10,245)
Rasulullah efendimiz bir gün, öğleyin kızı Hz Fatıma’nın (Hz. Ali’nin eşi) yanına gittiğinde, Hz Ali’yi göremedi.
Rasulullah sahabeden sorarak o’nun ,Mescidi Nebevide uyumakta olduğunu öğrenince, Rasulü Ekrem, Peygamber efendimiz, hemen mescide gitti.
Hz. Ali nin üzerindeki giysinin sıyrıldığını ve bedeninin, vucudunun üzerine toz toprak, bulanmış halde gördü.
Sonra Mübarek elleri ile, Hz Alinin elbisesinden toz, toprağı temizledi.
Sonra da, damadı Hz. Ali ye.
—Kalk Ey Ebu Turab kalk., diye seslendi.
Bu olaydan sonra, Hz. Ali kendisine ‘Ebu Turab' diye anılmasını sevindi. (Müslim, Fedailus-Sahabe, 38. Müsnet IV. 263. Hakim, III. 140-141)
Tarihte ilk Ebu Turab, Hz. Ali nin künyesidir.
Ve Ebu Hureyre. Ebu Hureyre. kimdir ?
Yorumlar
Kalan Karakter: