Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Hindistan’da yeniden ortaya çıkan ve henüz spesifik tedavisi bulunmayan Nipah virüsü (NiV) nedeniyle bilim dünyasına acil araştırma çağrısında bulundu. Yüksek ölüm oranı ve insandan insana bulaşma potansiyeli nedeniyle virüs, DSÖ’nün “öncelikli patojenler” listesinde yer alıyor.
NİPAH VİRÜSÜ NEDİR?
Nipah virüsü, ilk kez 1998-1999 yıllarında Malezya’nın Nipah köyündeki domuz çiftliklerinde tespit edildi. Hayvanlardan insanlara bulaşabilen (zoonotik) RNA virüsü olan Nipah, yüzde 40 ile 75 arasında değişen ölüm oranıyla dikkat çekiyor.
DOĞAL KAYNAĞI: MEYVE YARASALARI
Virüsün doğal taşıyıcısı, “uçan tilki” olarak bilinen Pteropus cinsi meyve yarasalarıdır. Yarasalar hastalanmadan virüsü tükürük, idrar ve dışkılarıyla çevreye yayabiliyor. Özellikle yarasaların temas ettiği meyveler, bulaşmada önemli rol oynuyor.
BULAŞMA YOLLARI
Nipah virüsü farklı yollarla insanlara geçebiliyor: Hayvan Teması: Enfekte domuz veya atların salgılarıyla doğrudan temas. Gıda Yoluyla: Yarasaların ısırdığı meyvelerin veya idrarıyla kirlenmiş çiğ palmiye özü suyunun tüketilmesi. İnsandan İnsana: Enfekte kişilerin vücut sıvılarıyla (kan, tükürük vb.) yakın temas.
BELİRTİLER: HAFİFTEN AĞIR TABLOYA
Hastalık genellikle ateş, baş ağrısı, öksürük ve boğaz ağrısı gibi hafif belirtilerle başlıyor. İlerleyen vakalarda akut solunum yetmezliği ve beyin iltihabı (ensefalit) görülebiliyor.
Ağır olgularda ise uyuşukluk, bilinç bulanıklığı, nöbetler ve kısa sürede koma gelişebiliyor.
HAYVANLARDAKİ ETKİSİ
Nipah virüsü özellikle domuzlarda yüksek bulaşıcılığa sahip. Şiddetli öksürük nedeniyle hastalık, halk arasında “Havlayan Domuz Sendromu” olarak adlandırılıyor. Atlarda da ani ölümler ve nörolojik bozukluklar görülebiliyor.
TEDAVİ VE KORUNMA
Nipah virüsüne karşı onaylanmış bir aşı veya spesifik tedavi yöntemi bulunmuyor. Korunmak için: Meyvelerin tüketilmeden önce iyice yıkanması ve soyulması, Yarasalarla temas etmiş olabilecek çiğ içeceklerden uzak durulması, Hayvan çiftliklerinde biyogüvenlik önlemlerinin artırılması öneriliyor.
DSÖ UYARDI
DSÖ, Nipah virüsünü “salgın riski taşıyan öncelikli patojenler” arasında gösteriyor. Kurum, virüsün genetik yapısı ve yayılımını engelleyecek yöntemler üzerinde çalışmaların hızlandırılması çağrısında bulunuyor.
Yorumlar
Kalan Karakter: